شنبه, ۲۶ آبان , ۱۳۹۷

مهارتهای زندگی؛ حلقه مفقوده سلامت روان

روتیتر:کارشناسان و متخصصان بر این باورند که سلامت روان و جسم ۲ مقوله ای بهم پیوسته بوده و در این میان آموزش، آگاهی ها، انجام تحقیقات، پژوهش مدون و تخصیص بودجه های مناسب می تواند به ارتقای روزافزون این حوزه منتهی شود.

 

به گزارش روتیتر: این در حالی است که موضوع سلامت بهداشت روان در همه سنین امری مهم تلقی می شود، تا جایی که هر سال از سوی سازمان بهداشت جهانی شعاری متناسب با موضوع مطرح می شود و توجه دست اندرکاران و متولیان امر را به آن معطوف می کنند.
نوجوانی و جوانی از دوره های مهم زندگی هر فرد محسوب می شود و در این میان کارشناسان و متخصصان معتقدند: نبود مهارت های زندگی ابتلا به آسیب های مختلف اجتماعی را فراهم و به عبارتی سلامت روان را با خطر جدی با روبرو می کند.
متخصصان و روانشناسان نوجوانی، بلوغ و رسیدن به دوره جوانی را از مهمترین دوره های زندگی هر فردی عنوان می کنند که با تغییرات و دگرگونی های بسیاری همراه است، چرا که فرد در این مقطع با رویدادهای متعددی مواجه می شود که بیشتر آنها با استرس و اضطراب همراه بوده و در صورت عدم مدیریت می تواند به بحران ها و حتی آسیب های متعددی منجر شود.
بر این اساس ۱۰اکتبر (۱۸) مهر امسال که سپری شد شعار جهانی’سلامت روان نوجوانان، جوانان در جهان در حال تغییر’ نامگذاری شده که در کشورمان، با توجه به روز شمارهای اعلام شده و بخاطر اهمیت آن، هفته بهداشت روان در بین نوجوانان و جوانان اعلام شده است.
نتایج سرشماری سال ۱۳۹۰ که توسط مرکز آمار ایران انجام شد نشان می دهد ۳۱٫۵ درصد جوانان (۱۵ تا ۲۹ سال) را تشکیل می دهد که توجه به نیازهای متعدد آنان به ویژه سلامت روان و آگاه سازی اهمیت ویژه ای دارد.

** سلامت روان مورد غفلت واقع شده است
مسئول سلامت روان دانشگاه معاونت بهداشت علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی استان زنجان در این ارتباط به خبرنگار ایرنا گفت: متاسفانه در عصر کنونی موضوع سلامت روان به رغم اهمیت آن، در بین گروههای مختلف سنی مورد غفلت قرار گرفته است.
شهره نصر افزود: سلامت سه بعد روانی، جسمانی و اجتماعی را در بر می گیرد و در صورتی که در کنار یکدیگر قرار بگیرند سلامت فردی را ایجاد می کند و پس از آن روان اهمیت ویژه ای دارد که به دلیل نا آگاهی ها چندان به آن توجهی نمی شود.
وی بیان کرد: سازمان بهداشت جهانی بنا بر اهمیت این موضوع توجه به سلامت روان در گروههای سنی مختلف، به ویژه نوجوانان و وجوانان به دلیل قرار گیری در شرایط خاص زندگی را مورد توجه قرار داده و این موضوع با توجه به جوان بودن جمعیت کشورمان اهمیت صد چندانی دارد.
مسئول سلامت روان معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی استان زنجان ادامه داد: کودکان تا سنین ۱۲ سالگی از تمامی حمایت های خاص خانواده برخودار بوده و پس از این دوران فرد وارد دوران نوجوانی که گذر به جوانی محسوب می شود را سپری کرده و با مسائل مختلفی دست و پنجه نرم می کند.
وی ادامه داد: در این میان مشکلات ، معضلات آسیب های متعددی نیز گروههای هدف یعنی نوجوانان و جوانان را تهدید می کند که بیش از گذشته نیازمند اطلاع رسانی و آگاهی بخشی است.

** فضای مجازی در نوجوانان و جوانان استفاده نامناسبی دارد
نصر یکی از آسیب های پیش روی در ارتباط با سلامت روان نوجوانان و جوانان را انس و الفت بیشتر با فضای مجازی اعلام کرد و گفت: متاسفانه امروزه فضای مجازی جای خالی و اوقات فراغت این گروه را فرا گرفته و این در حالی است که با آموزش های لازم ، این نوع وسیله می تواند به بهترین شکل مورد استفاده قرار گیرد.
وی اظهار داشت: وجود و تدوین قوانین خاص در استفاده از فضای مجازی می تواند معضلات کنونی بوجود آمده را کاهش دهد و متاسفانه ادامه این روند حتی ارتباط والدین با نوجوانان و جوانان را که در گذشته وضعیتی به مراتب بهتر وجود داشت، امروز به حداقل کاهش یافته است.
مسئول سلامت روان معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی زنجان ادامه داد : تاب آوری اجتماعی یکی از موضوعات مهم در افراد بشمار می رود و لازمه آن کسب مهارتهای مهم زندگی فردی است.
وی یادآوری کرد: بر این اساس می توان تاب آوری اجتماعی را به ظرفیت تبدیل و تحول، تطبیق و سازگاری و توان مقابله با تنش و بحرانهای اجتماعی اطلاق کرد.
نصر افزود: این مقوله مهم باید در کتاب درسی دانش آموزان گنجانده شود چرا که تحقق این امر مهم این امکان را فراهم می کند که در صورت بروز مشکلی بتواند اقدامات مقابله ای را انجام دهد هر چند این بخش نیز چندان کفایت نمی کند.
وی بیان کرد: فرا گیری شیوه های مقابله ای کنترل خشم و استرس در تاب آوری نوجوان و جوانان تاثیر مثبتی دارد و از طرفی نباید از نقش مهم اثر گذار خانواده ها و محیط های آموزشی در این بخش غافل شد.
مسئول سلامت روان معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی زنجان ادامه داد: کمبود عاطفه و وجود خلا در این بخش گروههای هدف یاد شده را درمعرض آسیب های متعددی قرار می دهد و توجه خانواده ها به این مقوله مهم بیش از گذشته ضروری به نظر می رسد.
نصر با اشاره به اینکه موضوع سلامات روان از پنج سال گذشته و با اجرای طرح تحول به ان توجه ویژه ای شده است، خاطر نشان کرد:در این راستا مراکز خدمات جامع سلامت شکل گرفته و با بهره گیری از نیروهای خبره مداخلاتی را در حوزه سلامت روان انجام می دهد.

** تاب آوری امکان تحلیل منطقی می دهد
یک روانپزشک مرکز آموزشی درمانی شهید بهشتی استان زنجان در ارتباط با تاب آوری جوانان و نوجوانان و سلامت روان گفت: رویارویی با مشکلات متعدد، بخش جدایی ناپذیر زندگی روزمره کنونی است و افرادی که تاب آوری بیشتری دارند، حتی پس از اتفاق ناخوشایند هم می توانند در بازه زمانی کوتاه به زندگی خود بازگشته و در واقع با بهره گیری از مهارت هایی خود را با شرایط سازگار دهند.
دکتر سید ابوالفضل قریشی افزود: فرآیند یاد گیری تاب آوری از همان دوران کودکی اهمیت ویژه ای دارد و در واقع فراگیری راههای مقابله ای با شرایط پیرامونی خود می تواند کمک حال او پس از ورود به محیط مدرسه و در اجتماعات بزرگتر نیز باشد.
وی بیان کرد: این در حالی است که نوجوانی دنیایی پر از هیاهوی استرس ، دلشوره و نگرانی های گوناگونی است و در این میان تاب آوری یا همان مهارتهای زندگی امکان تحلیل و تصمیم گیری های منطقی به دور از هر گونه هیجان و یا آسیب را مهیا می کند.
این عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی زنجان ادامه داد: توانایی ها و کشف نقاط قوت توسط خود نوجوان و جوان می تواند به انتخاب مسیر در پیش روی کمک کند و از طرفی مهارتهای ارتباطی و تقویت حل مساله نیز به این موضوع کمک فراوانی می کند.
وی اضافه کرد: بروز و ظهور اتفاقات در هر سنی ویژگی خاص خود را دارد بطوری مواجه فرد با عوامل پیرامونی در دوره نوجوانی با دوره بزرگسالی متفاوت بوده و این روند وقتی با موفقیت طی می شود که از فرد تاب آوری و مهارتهای زندگی کافی برخوردار باشد.

** والدین نقش کلیدی در افزایش مهارتهای زندگی افراد دارد
این روانپزشک ادامه داد: والدین نقش کلیدی در تامین سلامت افراد خانواده را بر عهده دارند، چرا که با فراگیری آموزش های لازم می توانند این مهم را به دیگران انتقال دهد.
وی بیان کرد: علاوه بر خانواده محیط های آموزشی همانند مدارس نیزدر افزایش مهارتهای زندگی افراد تاثیرگذار بوده و عوامل محیطی دیگر توانمندی و قدرت قضاوت مواجه شدن فرد در مشکلات را ارتقا می دهد.
قرییشی افزود: بر این اساس پختگی نوجوان بتدریج با تجربه، فراگیری آموزش و کسب اطلاعات لازم حاصل می شود و تحقق این مهم قدرت انتزاعی را تقویت کرده و مهارت آموزی اصل مهم بشمار می رود.
وی اظهار داشت: موضوعی که باید به آن توجه داشت اهمیت سلامت روان در گروههای نوجوان و جوانان است که هر چند در عصر کنونی کارهایی در این ارتباط در حال اجرا بوده اما طی سال های گذشته مورد غفلت واقع شده است.
این عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی زنجان ادامه داد: بنابراین نوجوانان و جوانان را با ارائه آموزش هایی می توان در برابر آسیب ها مسلح کرد و از طرفی انکار برخی مسائل و عوامل محرک که فرد تحت تاثیر آنها قرار می گیرد، هیچ کمکی نمی کند.
وی خاطر نشان کرد: به عنوان مثال بازی های رایانه ای و شبکه های مجازی برای نوجوان و جوان بسیار جذاب بوده و نهی کردن استفاده آن چه بسا تبعات مخرب تری به دنبال داشته باشد که ارائه آموزش های تعریف شده در این بخش علاوه بر کاهش آسیب ها به پذیرش راحت آن از سوی طرف مقابل منتهی می شود.

** خلاء عاطفی نوجوان را به سوی آسیبهای اجتماعی سوق می دهد
معاون فنی مرکز بهداشت دانشگاه علوم پزشکی در این ارتباط به خبرنگار ایرنا گفت: زندگی شهرنشینی کنونی روابط اجتماعی افراد به ویژه نوجوانان و جوانان را دستخوش تحولات و در واقع برقراری ارتباطات را نسبت به گذشته بسیار پیچده تر کرده است.
دکتر داود رحمانی افزود: بر این اساس شعار جهانی بهداشت روان در سال جاری برگروه سنی نوجوان و نوجوانان متمرکز شده که دوره ای حساس بشمار می رود و از ابعاد مختلف باید به این موضوع توجه شود.
وی بیان کرد: محیط های آموزشی و ارائه آموزش های لازم در این بخش به دانش آموزان و دانشجویان نقش بسزایی در کاهش آسیب های اجتماعی و ارتقای سلامت روان دارد.
این مسئول ادامه داد: برقراری ارتباط مستمر با این گروه سنی، توانمند سازی آنها و از همه مهمتر ارائه مهارت های زندگی به کاهش بروز مشکلات، داشتن سلامت روان سالم منتهی می شود.
رحمانی افزود: حمایت این گروههای سنی از سوی محیط های آموزشی تا حدودی زیادی می تواند خلاء بوجود امده را پر کند و در غیر آن، موارد دیگری از قبیل گرایش به استعمال دخانیات و یا مواد مخدر گرایش پیدا می کنند.
وی اضافه کرد: البته شخصیت ناپخته نوجوان و جوان عاملی مهم در گرایش به سمت آسیب های اجتماعی است و به دلیل قرار گرفتن فرد در این سنین خاص درصدد اثبات خود به دیگران بوده و در نتیجه به انجام این نوع کارها مبادرت می کند.
این مسئول بهداشتی ادامه داد: فراگیری آموزش ها و آگاهی های لازم و از همه مهمتر تاب آوری می تواند فرد را در هنگام قرار گیری در شرایط دشوار نتیجه بهتری را رقم بزند.
وی ادامه داد: تحقیقات جامع و دقیقی در ارتباط با آسیب ها و وضعیت سلامت روان نوجوانان و جوانان انجام نگرفته و انجام مستمر این کار می تواند علاوه بر شناسایی مسائل، موانع را بررسی و راهکارهای لازم نیز ارائه شود.

** ۲۵ درصد حوزه سلامت به علوم پزشکی ارتباط دارد
این مسئول بهداشتی ادامه داد: وزارت بهداشت علاوه بر سلامت افراد جسمی، روانی ، اجتماعی و معنوی به سلامت روان نیز توجه ویژه ای دارد.
وی اظهار داشت: متولیان سلامت فقط در مدیریت ۲۵ درصد عوامل تاثیر گذار هستند و ۷۵ درصد عوامل دیگر خارج از حیطه وزارت بهداشت و دانشگاه علوم پزشکی است.
این مسئول خاطرنشان کرد: گروههای یاد شده خواسته و مطالبات متعددی دارند و در این میان همکاری های بین بخشی می تواند به کاهش آسیب ها منجر شده و چشم انداز بهتری را ایجاد کند.
رحمانی اعلام کرد: وزارت بهداشت به تنهایی متولی حوزه سلامت به ویژه سلامت روان نییست بلکه دستگاههای متولی امر دیگری نیز دخالت دارد و این نهاد با ارائه راهکارهایی به پیشبرد برنامه ها کمک می کند.

نظرتان را بگویید

ایمیل شما نمایش داده نخواهد شد


*